ਆਕਲੈਂਡ (NZ Punjabi News) – ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਹਾੜੀ ਸੂਬੇ ਨਾਗਾਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਕੀਵੀਫਰੂਟ ਉਗਾਉਣ ਵਾਲੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੀ ਮਾਹਿਰ ਤਕਨੀਕ ਅਤੇ ਤਜਰਬਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਉਤਪਾਦਨ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੇਗਾ। ਇੱਥੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਬੇ ਆਫ਼ ਪਲੈਂਟੀ, ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕੀਵੀਫਰੂਟ ਉਤਪਾਦਕਾਂ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਖੇਤੀ ਕਰਨੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।
ਇਹ ਪਹਿਲ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਆਈ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਹੋਏ ਮੁਕਤ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ (FTA) ਤਹਿਤ ਬਾਗਬਾਨੀ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਹਿਯੋਗ ਵਧਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕੀਵੀਫਰੂਟ ਉਤਪਾਦਕ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ‘ਸੈਂਟਰਜ਼ ਆਫ਼ ਐਕਸੀਲੈਂਸ’ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨਾ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਫਾਰਮਰਜ਼ ਵੀਕਲੀ ਮੁਤਾਬਕ, ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਨਾਗਾਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 1,000 ਕੀਵੀਫਰੂਟ ਕਿਸਾਨ ਹਨ। ਦੇਸ਼ ਦੇ ਕੁੱਲ ਕੀਵੀਫਰੂਟ ਕਾਸ਼ਤ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਦਾ ਲਗਭਗ 6 ਫ਼ੀਸਦੀ ਹਿੱਸਾ ਇਸ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਫ਼ਸਲ ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 1,500 ਤੋਂ 2,000 ਮੀਟਰ ਦੀ ਉਚਾਈ ’ਤੇ ਸਥਿਤ ਢਲਾਣਾਂ ਵਾਲੀ ਜ਼ਮੀਨ ਵਿੱਚ ਉਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਨਗੁਪੇਤਸੋ ਕਾਪਫੋ ਨੇ ਫਾਰਮਰਜ਼ ਵੀਕਲੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਵਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਫ਼ਸਲ ਲਗਭਗ 6,000 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਰਹਿਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਫੁੱਲ ਆਉਣ ਅਤੇ ਫਲ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਣ ਦੇ ਸਮੇਂ ਭਾਰੀ ਮੀਂਹ ਪੈਣ ਕਾਰਨ ਉਤਪਾਦਨ ਉਮੀਦ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਰਿਹਾ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਪੈਦਾਵਾਰ ਲਗਭਗ ਤਿੰਨ ਟਨ ਪ੍ਰਤੀ ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੈ। ਇਹ ਅੰਕੜਾ ਉਸ ਵੱਡੇ ਫ਼ਰਕ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੀ ਤਕਨੀਕੀ ਮਦਦ ਰਾਹੀਂ ਘਟਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ, ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੇ ਕੀਵੀਫਰੂਟ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀ ਹੈਕਟੇਅਰ ਪੈਦਾਵਾਰ ਇਸ ਤੋਂ ਲਗਭਗ ਦਸ ਗੁਣਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਨਾਗਾਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਮੌਸਮ ਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦਾ ਹੀ ਸਾਹਮਣਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਾਗ ਢਲਾਣਾਂ ’ਤੇ ਸਥਿਤ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਜਾਂ ਕਈ ਵਾਰ ਅਸੰਭਵ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਮਾਨਸੂਨ ਦੌਰਾਨ ਵੇਲਾਂ ਅਤੇ ਜੰਗਲੀ ਘਾਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਦੇ ਹਨ। ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਦੇ ਕਈ ਕੰਮ ਅਜੇ ਵੀ ਹੱਥੀਂ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਰਸਾਇਣਕ ਖਾਦਾਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਕੁਦਰਤੀ ਜੰਗਲੀ ਪੱਤਿਆਂ ਤੋਂ ਬਣੀ ਮਲਚ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਫਲਾਂ ਦੀ ਢੋਆ-ਢੁਆਈ ਵੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਹੈ। ਕੀਵੀਫਰੂਟ ਨੂੰ ਸਥਾਨਕ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਕਸਰ ਤੰਗ ਪਹਾੜੀ ਸੜਕਾਂ ਰਾਹੀਂ ਲਿਜਾਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਦਾ ਘਰੇਲੂ ਕੀਵੀਫਰੂਟ ਉਦਯੋਗ ਇਸ ਸਮੇਂ ਸਾਲਾਨਾ ਲਗਭਗ 60 ਲੱਖ ਟਰੇਆਂ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹਿੱਸਾ ਹਰੇ ਰੰਗ ਦੀ ‘ਹੇਵਰਡ’ ਕਿਸਮ ਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਵਧੇਰੇ ਫਲ ਭਾਰਤ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਖਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਕਾਪਫੋ ਦੇ ਬਾਗ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹਰੇ ਕੀਵੀਫਰੂਟ ਲਈ ਸੈਂਟਰ ਆਫ਼ ਐਕਸੀਲੈਂਸ ਖੋਲ੍ਹਣ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸਥਾਨਕ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਸਬੰਧੀ ਜਾਣਕਾਰੀ, ਸਿਖਲਾਈ ਅਤੇ ਬਾਗਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੀਆਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਣਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਹਾਲਾਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।
