ਆਕਲੈਂਡ, (ਜਸਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਰਾਜਪੁਰਾ) — ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਕੰਪਨੀ ਵੱਲੋਂ 10 ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਰਜਿਸਟਰਡ ਨਰਸਾਂ ਤੋਂ ‘Volunteer’ ਦੇ ਨਾਂ ’ਤੇ 1,500 ਘੰਟਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬਿਨਾਂ ਤਨਖ਼ਾਹ ਕੰਮ ਕਰਵਾਉਣ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ। Employment Relations Authority (ERA) ਨੇ ਕੰਪਨੀ Experion Care NZ Limited ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੇ ਬਕਾਇਆ ਵੇਤਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਹੱਕਾਂ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ $51,925.45 ਦੀ ਅਦਾਇਗੀ ਕਰਨ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ 5 ਅਕਤੂਬਰ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਰਸਾਂ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਤਾਂ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ ’ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵੀਜ਼ੇ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ‘Volunteer Registered Nurses’ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ’ਤੇ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਕਿ ਇਹ ਨਰਸਾਂ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀ ਦੀਆਂ ਕਰਮਚਾਰੀ ਸਨ ਅਤੇ ਪਹਿਲੀ ਸ਼ਿਫਟ ਤੋਂ ਹੀ ਤਨਖ਼ਾਹ ਦੀਆਂ ਹੱਕਦਾਰ ਸਨ।
ਅਦਾਲਤੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਮੁਤਾਬਕ Experion Care NZ Limited ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਛੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ ’ਤੇ Aged Care ਸਹੂਲਤਾਂ ਚਲਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਕੋਲ ਲਗਭਗ 160 ਬਜ਼ੁਰਗ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਰੀਬ 150 ਕਰਮਚਾਰੀ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਤੇ ਸ਼ੇਅਰਹੋਲਡਰ Aviral Garg ਨੂੰ ਵੀ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਜਵਾਬਦੇਹ ਵਜੋਂ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਅਕਤੂਬਰ 2023 ਤੋਂ ਸਤੰਬਰ 2025 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕੰਪਨੀ ਨੇ 10 ਨਰਸਾਂ ਤੋਂ ਕੁੱਲ 193 ਆਮ ਕੰਮਕਾਜੀ ਸ਼ਿਫਟਾਂ ਦੌਰਾਨ 1,500 ਘੰਟਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੰਮ ਕਰਵਾਇਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਕੋਈ ਤਨਖ਼ਾਹ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਚਾਰ ਨਰਸਾਂ ਨੇ ਛੇ ਸਰਕਾਰੀ ਛੁੱਟੀਆਂ ਵਾਲੀਆਂ ਸ਼ਿਫਟਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 47 ਘੰਟੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਸ ਕੰਮ ਦੀ ਵੀ ਅਦਾਇਗੀ ਨਹੀਂ ਹੋਈ।
ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਨਰਸਾਂ ਦੇ ਨਾਂ Suman Lata, Anisha Ushakumari, Sharmaine Magbanua, Jesteena George, Arlin Monisha, Elizabeth Michael, Feba Ponnachan, Lincy Lawrence, Teena George ਅਤੇ Lanie Juntilla ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਛੇ ਨਰਸਾਂ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਛੱਡ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਕਿ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਮੁਫ਼ਤ ਕੰਮ ਵਾਲਾ ਸਮਾਂ ਤਨਖ਼ਾਹ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਖ਼ਰੀ Holiday Pay ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਗਲਤ ਹੋਈ ਸੀ।
ਇਹ ਪੂਰਾ ਮਾਮਲਾ ਉਸ ਵੇਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੇ Ministry of Business, Innovation and Employment (MBIE) ਦੇ Labour Inspector ਕੋਲ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਈ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਨੇ ਪਾਇਆ ਕਿ ‘Volunteer’ ਕਹੇ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਨਰਸਾਂ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਸਬੰਧਾਂ ਅਧੀਨ ਕੰਪਨੀ ਦੀਆਂ ਕਰਮਚਾਰੀ ਸਨ।
ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਵੀ ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਰਸਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ Volunteer ਸ਼ਿਫਟ ਤੋਂ ਹੀ ਤਨਖ਼ਾਹ ਮਿਲਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਸੀ। Experion ਨੇ Minimum Wage Act 1983, Wages Protection Act 1983 ਅਤੇ Holidays Act 2003 ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧਾਰਾਵਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਮੰਨੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਤਨਖ਼ਾਹ, ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਦੀ ਅਦਾਇਗੀ, ਸਰਕਾਰੀ ਛੁੱਟੀਆਂ ਅਤੇ Holiday Pay ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਨਿਯਮ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਸਪੱਸ਼ਟੀਕਰਨ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ। ਦੋਵਾਂ ਧਿਰਾਂ ਨੇ ਸਹਿਮਤੀ ਜਤਾਈ ਕਿ ਇਹ ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਪਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਉਲੰਘਣਾਵਾਂ ਦਾ ਅਸਰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ’ਤੇ ਪਿਆ। ਇਸ ਲਈ ਕੰਪਨੀ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਵਿੱਤੀ ਜੁਰਮਾਨੇ ਲਗਾਉਣਾ ਉਚਿਤ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ERA ਦੀ ਮੈਂਬਰ Sarah Kennedy-Martin ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਸਹਿਮਤੀ ਆਧਾਰਿਤ ਫ਼ੈਸਲੇ ਅਨੁਸਾਰ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਨਰਸਾਂ ਦੇ ਕੁੱਲ $51,925.45 ਦੇ ਬਕਾਏ ਅਦਾ ਕਰਨੇ ਪੈਣਗੇ। ਇਸ ਰਕਮ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸਬੰਧਤ ਬਕਾਇਆਂ ’ਤੇ ਵਿਆਜ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। Labour Inspector ਵੱਲੋਂ ਹਰੇਕ ਕਰਮਚਾਰੀ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਅੰਤਿਮ ਵੇਰਵਾ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਦੋ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਅਦਾਇਗੀ ਕਰਨੀ ਹੋਵੇਗੀ।
ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਦੀ ਤਰੀਕ ਵੀ ਠੀਕ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ ਜੋ ਅਜੇ ਉਸ ਕੋਲ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਉਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਮੰਨੀ ਜਾਵੇਗੀ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ‘Volunteer’ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ MBIE ਦੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਖ਼ਰਚਿਆਂ ਲਈ ਵੱਖਰੇ ਤੌਰ ’ਤੇ $2,500 ਵੀ ਦੇਣੇ ਪੈਣਗੇ। ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਮਚਾਰੀ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਤਾਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਅਨੁਸਾਰ ਉਸ ਦੇ ਬਕਾਏ Labour Inspector ਕੋਲ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾਏ ਜਾਣਗੇ ਤਾਂ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਤੱਕ ਪੈਸੇ ਪਹੁੰਚਾਏ ਜਾ ਸਕਣ।
ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ Aviral Garg ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਦਾਇਰ ਦਾਅਵਾ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਬਕਾਏ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਾਪਸ ਲੈਣ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਬਣੀ ਹੈ। ਜਾਂਚ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ ਸਹਿਯੋਗ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਮੰਗੀ ਗਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਈ।
ਹਾਲੇ ਜੁਰਮਾਨੇ ਦਾ ਅੰਤਿਮ ਫ਼ੈਸਲਾ ਬਾਕੀ
ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ $51,925.45 ਦੀ ਬਕਾਇਆ ਅਦਾਇਗੀ ਦਾ ਹੁਕਮ ਜਾਰੀ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਪਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਉਲੰਘਣਾਵਾਂ ਲਈ ਕੰਪਨੀ ’ਤੇ ਲੱਗਣ ਵਾਲੇ ਵਾਧੂ ਜੁਰਮਾਨਿਆਂ ਦੀ ਰਕਮ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਅਜੇ ਹੋਣਾ ਬਾਕੀ ਹੈ। Labour Inspector ਵੱਲੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 29 ਉਲੰਘਣਾਵਾਂ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਉਠਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਦੋਵਾਂ ਧਿਰਾਂ ਨੇ ਜੁਰਮਾਨੇ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨ ਦੇ ਮਕਸਦ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਕੇ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ 18 ਉਲੰਘਣਾਵਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
Experion ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਾਮਲੇ ਬਾਰੇ Aged Care ਸੈਕਟਰ ਦੀ ਸੰਸਥਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਲਿਖਤੀ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇਵੇਗੀ ਤਾਂ ਜੋ ਹੋਰ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ‘Volunteer’ ਦੇ ਨਾਂ ’ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਵਾਉਣ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਖ਼ਤਰਿਆਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲ ਸਕੇ।
ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰਦਾਤਾਵਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਚਿਤਾਵਨੀ ਹੈ ਕਿ ਸਿਰਫ਼ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ‘Volunteer’ ਕਹਿ ਦੇਣ ਨਾਲ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਬਿਨਾਂ ਤਨਖ਼ਾਹ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸਵੈਸੇਵਕ ਨਹੀਂ ਬਣ ਜਾਂਦਾ। ਜੇਕਰ ਅਸਲ ਕੰਮਕਾਜੀ ਸਬੰਧ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਵਾਲਾ ਹੈ ਤਾਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਤਨਖ਼ਾਹ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਹੱਕ ਲਾਗੂ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਉਚਿਤ ਵੀਜ਼ਾ ਹੋਣਾ ਇੱਕ ਵੱਖਰੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਲੋੜ ਹੈ।
